Theo những thông tin mới nhất từ Reuters, gã khổng lồ thương mại điện tử Amazon đang chuẩn bị thực hiện một đợt cắt giảm nhân sự quy mô lớn lần thứ hai chỉ trong vòng vài tháng. 

Dự kiến bắt đầu từ ngày 27/1/2026, đợt sa thải này không chỉ là một sự điều chỉnh về chi phí mà còn là minh chứng rõ nét cho sự chuyển dịch từ con người sang trí tuệ nhân tạo (AI) trong bộ máy vận hành của các tập đoàn Big Tech.

1. Chi tiết đợt sa thải ngày 27/1/2026: Những bộ phận nào bị ảnh hưởng?

Dù chưa công bố con số chính xác cuối cùng, nhưng các nguồn tin nội bộ cho biết phạm vi ảnh hưởng của đợt cắt giảm này rất rộng lớn, tập trung vào các mảng kinh doanh cốt lõi của tập đoàn:

• Amazon Web Services (AWS): Mảng điện toán đám mây, “con gà đẻ trứng vàng” của Amazon, đang phải đối mặt với áp lực tối ưu hóa khi các công cụ AI tự động hóa việc quản trị hệ thống và viết mã (coding) ngày càng trở nên tinh vi.

• Mảng Bán lẻ (Retail): Việc tích hợp AI vào quy trình quản lý kho hàng, dự báo nhu cầu và chăm sóc khách hàng đã làm giảm bớt nhu cầu về nhân sự thủ công trong khối văn phòng.

• Prime Video: Mảng giải trí cũng không ngoại lệ khi Amazon tập trung vào hiệu quả đầu tư nội dung thay vì mở rộng quy mô nhân sự.

• Bộ phận Nhân sự (PXT): Nghịch lý thay, khi số lượng nhân viên cần tuyển dụng ít đi và quy trình lọc hồ sơ được AI đảm nhiệm, chính những người làm nhân sự lại là nhóm chịu ảnh hưởng đầu tiên.

Mặc dù con số này chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng số 1,58 triệu nhân viên (phần lớn là lao động tại kho bãi), nhưng nó lại chiếm tới 10% lực lượng lao động văn phòng, một tỷ lệ gây sốc cho giới tri thức tại Seattle và các chi nhánh toàn cầu.

2. AI: “Kẻ tội đồ” hay động lực đổi mới mang tính Internet?

Trong bức thư nội bộ gửi nhân viên vào cuối năm 2025, Amazon đã không ngần ngại khẳng định: “Thế hệ AI này là công nghệ mang tính đột phá nhất chúng ta từng thấy kể từ khi Internet ra đời.”

Amazon đã ra mắt Rufus: chatbot mua sắm dựa trên AI tạo sinh. Rufus không chỉ tìm kiếm theo từ khóa (keywords) đơn thuần mà hiểu được ý định người dùng (user intent).

Cách tối ưu Rufus rất đơn giản: Thay vì chỉ nhồi nhét từ khóa, hãy viết nội dung theo dạng “giải quyết vấn đề”.

Ví dụ: Thay vì chỉ ghi “giày chạy bộ”, hãy thêm vào nội dung “giày chạy bộ êm chân cho người bị đau gót chân”.

Thông điệp này mang hai ý nghĩa quan trọng:

• Sự đổi mới: AI cho phép Amazon phát triển sản phẩm nhanh hơn, cá nhân hóa trải nghiệm khách hàng ở quy mô mà con người không thể chạm tới.
• Sự thay thế: Để đạt được tốc độ đó, bộ máy cần sự “tinh gọn”. Những công việc mang tính lặp lại, xử lý dữ liệu hoặc lập trình cơ bản đang dần được thay thế bởi các thuật toán tự học.

Trước đó, trong đợt sa thải 14.000 người vào tháng 10/2025, CEO của Amazon cũng nhấn mạnh việc loại bỏ các tầng lớp quản lý trung gian để đẩy nhanh tốc độ ra quyết định. 

Đây là một chiến lược “phẳng hóa” tổ chức để trở nên linh hoạt hơn trong cuộc đua với các đối thủ như Google, Microsoft hay OpenAI.

3. Nhìn lại lịch sử cắt giảm: Một Amazon “khác xưa”

Kể từ năm 2022, Amazon đã thực hiện một chiến dịch tinh giản biên chế với quy mô chưa từng có trong lịch sử tập đoàn, cắt giảm tổng cộng hơn 50.000 vị trí công việc thông qua nhiều làn sóng sa thải lớn nhỏ. Tuy nhiên, nếu nhìn sâu vào bản chất của các đợt cắt giảm này, chúng ta sẽ thấy một sự thay đổi rõ rệt trong tư duy điều hành của gã khổng lồ thương mại điện tử.

3.1 Sự chuyển dịch từ hệ quả đại dịch sang tính toán chiến lược

Đợt sa thải quy mô lớn vào năm 2022 với hơn 27.000 nhân sự được giới phân tích nhìn nhận như một hành động “sửa sai” tất yếu. Trong giai đoạn bùng nổ của đại dịch COVID-19, Amazon đã chạy đua tuyển dụng ồ ạt để đáp ứng nhu cầu mua sắm trực tuyến tăng đột biến. Khi thế giới bình thường trở lại, bộ máy nhân sự cồng kềnh đã trở thành gánh nặng chi phí khổng lồ.

Ngược lại, các đợt cắt giảm trong giai đoạn 2025 và 2026 lại mang một sắc thái hoàn toàn khác: Mang tính chiến lược và chủ động. Amazon hiện nay không còn là một công ty theo đuổi tham vọng mở rộng quy mô bằng mọi giá. Thay vào đó, họ đang chuyển mình mạnh mẽ thành một thực thể ưu tiên tối ưu hóa bằng mọi giá. Mục tiêu hiện tại là tạo ra nhiều giá trị hơn từ một bộ máy gọn nhẹ hơn, dựa trên nền tảng tự động hóa sâu sắc.

3.2 Những “Nhân viên mới” không bao giờ nghỉ ngơi

Sự xuất hiện và phổ biến của các chatbot mua sắm thông minh như Rufus hay các tác nhân AI tiên tiến (AI Agents) với khả năng “Buy for Me” (Mua sắm hộ tôi) chính là những nhân tố thay thế trực tiếp cho các vị trí văn phòng truyền thống.

• Tăng hiệu suất, giảm chi phí: Những “nhân viên ảo” này có khả năng xử lý hàng triệu truy vấn khách hàng cùng lúc, cá nhân hóa trải nghiệm mua sắm và thúc đẩy chốt đơn mà không cần nghỉ ngơi, không yêu cầu phúc lợi hay gia tăng quỹ lương.
• Duy trì doanh thu kỷ lục: Bằng cách tích hợp AI vào lõi vận hành, Amazon có thể duy trì đà tăng trưởng doanh thu ở mức kỷ lục nhưng vẫn giữ cho chi phí nhân sự ở mức tối thiểu.

Sự thay đổi này cho thấy một thực tế mới tại các tập đoàn công nghệ: Sức mạnh của một công ty giờ đây không còn được đo bằng số lượng nhân viên, mà bằng hiệu quả của các thuật toán. Amazon đang tiên phong trong việc chứng minh rằng: Trong kỷ nguyên mới, lợi nhuận tối đa sẽ đến từ việc kết hợp giữa một đội ngũ tinh hoa nhỏ gọn và một hệ thống AI vận hành không mệt mỏi.

Zonpal Amazon Agency: Giải pháp ổn định cho doanh nghiệp trong biến động

Khi bộ máy Amazon có sự thay đổi lớn về nhân sự và thuật toán AI, các nhà bán lẻ (Seller) trên sàn thường là những người lo lắng nhất. 

Ai sẽ hỗ trợ khi tài khoản gặp vấn đề? 

Làm sao để thích nghi với các thuật toán AI mới của Amazon?

Zonpal Amazon Agency ra đời để giúp các doanh nghiệp và Seller Việt Nam giải tỏa những nỗi lo đó. Chúng tôi cung cấp giải pháp thực chiến:

• Cập nhật thuật toán liên tục: Giúp sản phẩm của bạn luôn “hợp gu” với AI của Amazon.
• Xây dựng gian hàng bền vững: Giảm sự phụ thuộc vào các nhân sự hỗ trợ trực tiếp từ Amazon vốn đang bị cắt giảm, thay vào đó là hệ thống tự vận hành chuẩn hóa.
• Tối ưu hóa chi phí: Trong khi Amazon cắt giảm nhân sự để tối ưu, Zonpal giúp bạn tối ưu quy trình bán hàng để đạt lợi nhuận cao nhất.

Hãy để Zonpal là cầu nối vững chắc giúp bạn lên sàn Amazon thành công, bất kể biến động nhân sự của tập đoàn tới đâu đi chăng nữa!

4. Chính sách hậu sa thải: 90 ngày định mệnh

Amazon vẫn duy trì một chính sách hỗ trợ nhân đạo nhất định đối với những người bị ảnh hưởng. Người lao động bị mất việc sẽ tiếp tục nhận lương trong 90 ngày. Trong khoảng thời gian này, họ có thể:

• Tìm kiếm các vị trí khác vẫn đang tuyển dụng trong nội bộ tập đoàn.
• Sử dụng các nguồn lực hỗ trợ để tìm việc tại các công ty công nghệ khác.

Tuy nhiên, trong bối cảnh toàn ngành công nghệ (Meta, Google, Microsoft) đều đang thắt lưng buộc bụng, cuộc cạnh tranh việc làm cho các nhân sự văn phòng sẽ trở nên khốc liệt hơn bao giờ hết.

5. Tác động đến cộng đồng Seller và đối tác

Nhiều người đặt câu hỏi: Việc Amazon sa thải nhân viên văn phòng có ảnh hưởng đến người bán hàng không?

Câu trả lời là Có và Không.

• Về mặt tiêu cực: Sự thiếu hụt nhân sự ở bộ phận hỗ trợ (Support) có thể khiến thời gian giải quyết khiếu nại hoặc xử lý lỗi kỹ thuật kéo dài hơn. Các quy trình vốn dựa vào con người sẽ bị chậm lại.
• Về mặt tích cực: Việc Amazon đẩy mạnh AI đồng nghĩa với việc các công cụ hỗ trợ người bán (như phân tích xu hướng thị trường, tự động hóa quảng cáo) sẽ trở nên thông minh và dễ sử dụng hơn.

Đây là lúc các doanh nghiệp cần chủ động hơn bao giờ hết. Việc tự trang bị kiến thức hoặc hợp tác với các đơn vị chuyên môn như Zonpal Amazon Agency sẽ giúp doanh nghiệp tránh được những rủi ro khi hệ thống hỗ trợ trực tiếp của Amazon bị tinh giản.

6. Kết luận: Tương lai của lao động trong kỷ nguyên “Amazon AI”

Đợt sa thải ngày 27/1 tới đây không chỉ là một tin tức tài chính đơn thuần. Nó là hồi chuông cảnh báo cho tất cả chúng ta về một tương lai nơi AI không còn là khái niệm xa vời mà đã trực tiếp tham gia vào việc tái cấu trúc thị trường lao động.

Đối với Amazon, đây là bước đi cần thiết để duy trì vị thế dẫn đầu. Đối với người lao động, đây là thách thức về việc tái đào tạo kỹ năng. Và đối với các doanh nghiệp đang kinh doanh trên nền tảng này, đây là cơ hội để chuyển mình theo hướng chuyên nghiệp hóa, công nghệ hóa để không bị tụt lại phía sau.

Bạn nghĩ sao về chiến lược “tinh gọn bằng AI” của Amazon? Liệu con người có thể tìm thấy chỗ đứng mới trong bộ máy của những gã khổng lồ này? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn bên dưới nhé!